Oświetlenie ewakuacyjne. Gdzie jest wymagane i jakie parametry musi spełniać?

Wyobraź sobie pożar w biurowcu lub na hali produkcyjnej. Pierwsze, co zazwyczaj następuje, to odcięcie zasilania energetycznego. Gaśnie światło. W budynku pojawia się dym, a ludzie wpadają w panikę. W takich warunkach znalezienie wyjścia w ciemnościach staje się niemożliwe.

Tutaj do akcji wkracza awaryjne oświetlenie ewakuacyjne. To system, który ma za zadanie oświetlić drogę ucieczki, gdy podstawowe źródła światła zawiodą. Poniżej wyjaśniamy, w jakich budynkach jest ono obowiązkowe i jak dbać o jego sprawność.

Czym różni się oświetlenie awaryjne od ewakuacyjnego?

Warto uporządkować pojęcia. Oświetlenie awaryjne to pojęcie ogólne. Dzieli się ono na:

• Oświetlenie zapasowe: Umożliwia kontynuowanie pracy (np. na bloku operacyjnym w szpitalu).
• Oświetlenie ewakuacyjne: Jego celem jest bezpieczne wyprowadzenie ludzi z budynku. To właśnie ten rodzaj jest kluczowy z punktu widzenia przepisów przeciwpożarowych.

Gdzie wymagane jest oświetlenie ewakuacyjne?

Zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, awaryjne oświetlenie ewakuacyjne należy stosować w:

1. Pomieszczeniach widowiskowych: Kina, teatry, filharmonie oraz inne sale o przeznaczeniu rozrywkowym lub sportowym dla ponad 200 osób.
2. Budynkach użyteczności publicznej i zamieszkania zbiorowego:
   • W pomieszczeniach o powierzchni ponad 2.000 m² (użyteczność publiczna).
   • W szpitalach, domach opieki społecznej (powierzchnia ponad 300 m² w strefie pożarowej).
   • W budynkach wysokich (W) i wysokościowych (WW).
3. Na drogach ewakuacyjnych:
   • Z wyżej wymienionych pomieszczeń.
   • Oświetlonych wyłącznie światłem sztucznym (brak okien).
   • W szpitalach i budynkach przeznaczonych dla osób o ograniczonej zdolności poruszania się.
   • W garażach oświetlonych tylko światłem sztucznym, jeśli ich powierzchnia przekracza 1.000 m².

Jakie wymagania techniczne musi spełniać system?

Samo zamontowanie lampki „z zielonym ludzikiem” nie wystarczy. Norma PN-EN 1838 precyzyjnie określa parametry:

• Natężenie oświetlenia: Na osi drogi ewakuacyjnej (na podłodze) musi wynosić minimum 1 luks (lx). W strefach wysokiego ryzyka (gdzie odbywają się niebezpieczne procesy pracy) wartość ta musi być wyższa.
• Czas działania: Oprawy muszą świecić przez co najmniej 1 godzinę (w niektórych przypadkach wymagane są 2 godziny) po zaniku napięcia podstawowego.
• Czas reakcji: Oświetlenie musi osiągnąć 50% wymaganej jasności w ciągu 5 sekund i pełną jasność w ciągu 60 sekund od awarii zasilania.

Czy Twoje „lampki” w ogóle działają? Serwis i przeglądy

Największym problemem systemów awaryjnych są akumulatory. Po 2-4 latach eksploatacji baterie w oprawach tracą swoją pojemność. W efekcie, podczas realnego pożaru, lampa może zgasnąć po 5 minutach zamiast świecić godzinę.

Dlatego prawo nakłada obowiązek regularnych kontroli. Zgodnie z normą PN-EN 50172, testy funkcjonalne powinny odbywać się co miesiąc, a pełne testy czasu świecenia raz w roku.

Jako specjaliści od bezpieczeństwa, oferujemy kompleksowy przegląd przeciwpożarowy, który obejmuje również szczegółowe testy oświetlenia ewakuacyjnego. Używamy profesjonalnych luksomierzy, sprawdzamy dzienniki zdarzeń w centralach i weryfikujemy rzeczywisty stan akumulatorów.

Masz wątpliwości, czy Twój system zadziała w „godzinie zero”? Nie ryzykuj ciemności na drodze ewakuacyjnej. Skontaktuj się z nami w celu wykonania pomiarów.